Baza wiedzy : Dezynfekcja

XIX-wieczny lekarz i wizjoner odkrył, że infekcje na jego oddziale szpitalnym były spowodowane przez niedostateczną higienę rąk i to właśnie dłonie są nośnikiem zarazków wywołujących niebezpieczne i śmiertelne choroby. Jego spadkobiercy pogłębili tę myśl i dowiedli, że aż 80% wszystkich infekcji jest przenoszonych przez ręce. Czy w XXI w. potrafimy wykorzystać tę wiedzę? W Światowy Dzień Mycia Rąk – święto ustanowione w 2008 r. przez Organizację Narodów Zjednoczonych – pokazujemy, w jaki sposób prawidłowa higiena rąk wpływa na naszą codzienność i zdrowie. Mycie rąk to jedna z najskuteczniejszych metod na uniknięcie zachorowania na grypę czy złapania biegunki.

Jeszcze niedawno informowaliśmy o grypie w natarciu. Dzisiaj wydaje się, że szczyt zachorowań mamy już za nami. Wg. danych Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego PZH w grudniu zachorowało 1,25 mln Polaków, zaś w styczniu odnotowano 979 tyś. chorych na grypę. Czy aby na pewno szczyt zachorowań mamy już za sobą? Niestety prognozuje się, że kolejna duża fala może pojawić się na przełomie lutego i marca. 

Zniesiono większość obostrzeń, a biura turystyczne wznawiają działalność, rezerwujemy pierwszy lot za granicę i przygotowujemy się do pierwszej od dawna podróży. Taki plan na to lato ma zapewne wielu z nas. Coraz mniejsza liczba zachorowań oraz coraz więcej osób zaszczepionych skutkuje luzowaniem obostrzeń w wielu krajach, a Komisja Europejska apeluje o złagodzenie ograniczeń dla podróżujących w Unii Europejskiej. Wszystko to sprawia, że także Polacy z coraz większym optymizmem wypatrują możliwości wyjazdu na upragnione wakacje. Trzeba jednak pamiętać, że nie oznacza to końca pandemii, a poza koronawirusem w podróży możemy się natknąć na inne choroby. Na szczęście przed większością z nich możemy się uchronić, stosując odpowiednie środki higieny i w ten sposób niwelując zagrożenie dla naszego zdrowia niemal do zera. Jak to zrobić?

Doktor Sally Davis, naczelny lekarz Anglii do 2019 r., porównała zagrożenie spowodowane przez lekooporne szczepy bakterii do zagrożenia wywoływanego zmianami klimatycznymi, a doktor Haileyesus Getahun, dyrektor IACG, nazwał to zjawisko „cichym tsunami”1. Prognozuje się, że era postantybiotykowa jest realnym zagrożeniem XXI w.2. Dlaczego patogeny chorobotwórcze nie reagują na działanie leków i jak możemy uniknąć nieuleczalności chorób zakaźnych?

Choroby zakaźne wymienia się wśród 10 najczęstszych przyczyn zgonów, a oporność na antybiotyki stanowi w dzisiejszych czasach jedno z największych wyzwań w dziedzinie zdrowia. Przez długi czas ignorowano ostrzeżenia dotyczące spadku efektywności antybiotyków i innych środków leczniczych po dekadach ich nadużywania w leczeniu chorób ludzi i zwierząt oraz hodowli1. Obecnie światowe organizacje i lekarze wskazują na wagę problemu narastania oporności patogenów. Co się stanie, jeśli choroby zakaźne staną się nieuleczalne? W jaki sposób możemy zapobiec takiemu scenariuszowi?

Współcześni Ludwikowi XIV zamiast się myć wierzyli, że ich ciała są oczyszczane z potu przez płócienną bieliznę. Jeszcze w XIX-wiecznej Anglii mydło było tak drogie, że traktowano je jak towar luksusowy, a raptem 100 lat później pojawiły się syntetyczne detergenty, które przyczyniły się do upowszechnienia codziennej toalety. Oto ciąg dalszy historii dbania o higienę.

Starożytni Egipcjanie lubili się mydlić, Grecy czy Rzymianie woleli brud zeskrobywać, a w średniowieczu do mycia ciała zazwyczaj używano wyłącznie wody. Choć samo mydło towarzyszy nam od blisko 5 tysięcy lat, podejście do jego stosowania oraz do używania innych środków higienicznych diametralnie się przez ten czas zmieniło.

Zdarza się, że czynności wykonywane na co dzień wydają się tak powszechne, że przestajemy dostrzegać ich wpływ na nasze życie. Mycie i dezynfekcja rąk to dobry przykład takich działań – tym bardziej że w czasie pandemii koronawirusa weszły nam w nawyk. Tymczasem to one w dużym stopniu chronią przed popularnymi chorobami, a naukowcy z różnych krańców świata badają m.in. najbardziej efektywne sposoby dezynfekcji dłoni. W Światowy Dzień Higieny Rąk pokazujemy, jak prawidłowo dezynfekować ręce i dlaczego to takie ważne!

Zimowe wyprzedaże to prawdziwe zakupowe szaleństwo. Biegamy po sklepach, przymierzamy ubrania, a przez nasze ręce przechodzi kilkadziesiąt produktów. Jednak w trakcie zakupów warto pamiętać o kilku wskazówkach, które pozwolą uniknąć nieprzyjemnych, higienicznych “niespodzianek”.